1933: Geleen – Bergstraat

Opgraving

In 1933 werden in Sittard-Geleen de eerste Bandkeramische vondsten gedaan. In Geleen werd op een terrein van ca 40 x 30 meter aan de Bergstraat onderzoek gedaan. In het summiere opgravingsverslag valt dit lezen:

In 1933 werd te Geleen een opgraving verricht in een tuin, die diep omgewerkt was. Daardoor waren slechts de onderste gedeelten van 2 hutkommen bewaard, die merkwaardigerwijze behalve bandceramiek en de blijkbaar daarbij behoorende nog uiterst primitieve vuursteenen instrumenten ook zoneversierd aardewerk, behoorende bij de bekercultuur bevatte.

In deze tijd dachten archeologen nog dat de Bandkeramiekers in zogenaamde ‘hutkommen’ woonden. Men vond kuilen en dacht dat de Bandkeramiekers over die kuilen heen hutten bouwden. Pas in de jaren ’50 werd duidelijk dat de Bandkeramiekers huizen bouwden, de eerste huizen die ooit in Nederland zijn verrezen.

Reconstructietekening van een hutkom. Copyright: Mosasaurusfilm.
Reconstructietekening van een hutkom. Copyright: Mosasaurusfilm.

Opgravingsschets. Copyright: I. van Wijk. 'Vergeten Bandkeramiek' (zie onder)
Opgravingsschets. Copyright: I. van Wijk. 'Vergeten Bandkeramiek' (zie onder)

Vondsten

Bij de opgraving werden zowel typisch Bandkeramische scherven als andersoortige scherven gevonden. In het opgravingsverslag worden deze omschreven als ‘behoorende bij de bekercultuur’, maar recent onderzoek laat zien dat het scherven van Limburger aardewerk waren die door een aan de Bandkeramiekers verwante groep werden gemaakt.

Wil je meer weten over Bandkeramisch aardewerk? Klik dan hier

De opgraving aan de Bergstraat duurde niet lang. De vondsten vielen waarschijnlijk wat tegen door de aanwezigheid van veel bomen die de ondergrond met hun wortels hadden verstoord.

Meer informatie

Ivo van Wijk, Luc Amkreutz & Pieter van de Velde (red.) (in voorbereiding) ‘Vergeten’ Bandkeramiek. Een Odyssee naar de oudste neolithische bewoning in Nederland.

Wandfragmenten van een Limburger schaal
Wandfragmenten van een Limburger schaal